Met de publicatie van Contouren elektronisch factureren en rapporteren, heeft het kabinet een aantal belangrijke keuzes gemaakt.
De belangrijkste data zijn:
Ondernemers die gebruikmaken van de Kleineondernemersregeling (KOR) blijven vrijgesteld van de nieuwe binnenlandse verplichtingen, maar vallen wel onder de verplichtingen uit hoofde van ViDA.
De richting is daarmee duidelijk. Tegelijkertijd moeten een aantal belangrijke onderdelen nog verder worden uitgewerkt.
De keuze voor fasering is verstandig.
Vanaf 1 juli 2030 moeten bedrijven er eerst voor zorgen dat ze e-facturen kunnen verzenden en ontvangen. De digitale rapportage van cross-border facturen is beperkt van omvang. Een jaar later volgt de digitale rapportage van binnenlandse facturen aan de Belastingdienst.
E-facturering is voor veel organisaties nog nieuw. Er is tijd nodig om de processen hierop af te stemmen.
Nog beter was geweest om te starten met alleen e-factureren. Andere landen hebben aangetoond dat een aanlooptijd van 2 jaar naar een verplichting voldoende voorbereidingstijd geeft.
Een belangrijke keuze is dat Nederland uitgaat van de Europese standaard voor de e-factuur: EN-16931.
Simpel gezegd bepaalt deze standaard welke gegevens in een e-factuur staan en wat deze gegevens betekenen.
Dat heeft gevolgen voor sectoren die nu met eigen factuurstandaarden werken. In de bouw- en installatiesector wordt bijvoorbeeld DICO gebruikt, in de flexbranche SETU en in retail en groothandel worden verschillende EDI- en GS1-berichten gebruikt.
De impact verschilt per standaard. Sommige sluiten al goed aan op de Europese standaard, andere niet. Waar dat niet het geval is, zal de factuur moeten worden aangepast of vertaald naar de Europese standaard.
Dat betekent overigens niet dat alle bestaande sectorstandaarden verdwijnen. Berichten zoals orders, orderbevestigingen en pakbonnen kunnen gewoon binnen de bestaande standaarden blijven bestaan. Het gaat hier specifiek om de factuur.
Dit is een belangrijk aandachtspunt
Een e-factuur bevat informatie die leverancier en klant met elkaar uitwisselen. Dat betekent niet dat al die informatie ook automatisch naar de Belastingdienst moet.
Er moet een duidelijke wettelijke basis zijn voor de gegevens die worden opgevraagd. Alleen informatie die de Belastingdienst nodig heeft voor haar wettelijke taken zou moeten worden gerapporteerd.
Dat wordt extra belangrijk omdat straks op grote schaal gegevens uit facturen worden aangeleverd.
Daar hoort ook een tweede vraag bij: Wat gebeurt er met de periodieke btw-aangifte?
Op basis van de huidige plannen blijft die bestaan. Als de Belastingdienst straks al gegevens per factuur ontvangt, moet worden voorkomen dat bedrijven dezelfde informatie daarna nog een keer moeten aanleveren.
Als e-facturatie ook administratieve lasten moet verminderen, is dit een belangrijk punt voor de verdere uitwerking.
Er is nog niet besloten via welk netwerk bedrijven hun e-facturen moeten uitwisselen.
Het kabinet kijkt daarbij naar vijf principes. Opvallend genoeg voldoet Peppol aan al deze principes.
Interoperabiliteit
Peppol is juist opgezet om bedrijven met verschillende software en verschillende dienstverleners met elkaar te laten communiceren. Niet alleen het formaat van het bericht is geregeld, maar ook adressering, transport en de afspraken tussen de betrokken partijen.
De relatie tussen e-facturatie en digitale rapportage
De factuur moet van leverancier naar afnemer, terwijl een deel van de gegevens naar de Belastingdienst moet. Binnen een netwerk van Peppol Service Providers kunnen deze twee functies los van elkaar worden ingericht zonder twee volledig gescheiden factuurinfrastructuren te bouwen. Diverse landen in Europa en daarbuiten maken hiervoor al gebruik van het Peppol netwerk.
Veilige en betrouwbare gegevensuitwisseling
Peppol werkt met geautoriseerde Service Providers, PKI-certificaten, beveiligingseisen en afspraken over compliance. Daarmee zijn veiligheid en betrouwbaarheid onderdeel van het netwerk en niet alleen van de individuele softwareleverancier.
Mededinging
Peppol is geen centraal platform van één leverancier. Bedrijven kunnen zelf hun Service Provider kiezen. Deze Service Providers concurreren met elkaar, maar kunnen via hetzelfde netwerk onderling berichten uitwisselen.
Toezicht en handhaving
Peppol heeft al een governance-structuur met Peppol Autoriteiten, Service Provider Agreements en procedures voor compliance en handhaving. In Nederland wordt door de Nederlandse Peppolautoriteit (NPa) en RDI toezicht gehouden op het Peppol netwerk. De verdere uitwerking moet vooral duidelijk maken hoe dit aansluit op het wettelijke toezicht dat bij een verplichte e-facturatie-infrastructuur hoort.
Het kabinet heeft de netwerkkeuze dus nog niet gemaakt. Wel valt op dat alle vijf gekozen uitgangspunten direct raken aan onderdelen die al in het Peppol-model aanwezig zijn. Dat sluit ook aan bij het eerdere onderzoek van EY, waarin werd geadviseerd om voor de uitwisseling van e-facturen voort te bouwen op Peppol.
Opvallend is dat ook de Europees Bedrijfswallet wordt genoemd.
Daarbij is het belangrijk om goed te kijken naar de functie ervan. Een Business Wallet kan helpen om betrouwbaar vast te stellen welk bedrijf deelneemt en wie namens dat bedrijf mag handelen.
Dit kan ook waardevol zijn voor e-facturatie. Een betere identificatie maakt de uitwisseling betrouwbaarder.
Een Business Wallet vervangt echter niet het netwerk waarmee bedrijven e-facturen vanuit hun financiële systemen naar elkaar verzenden.
De twee kunnen elkaar juist aanvullen.
Dit besluit markeert het zetten van belangrijke stappen.
De invoering wordt gefaseerd, er komt één Europese basis voor de e-factuur en er is duidelijkheid over de beoogde invoeringsdata.
De belangrijkste vragen liggen nu in de verdere uitwerking:
Welke gegevens moeten aan de Belastingdienst worden gerapporteerd? Hoe voorkomen we dat bedrijven dezelfde informatie meerdere keren moeten aanleveren? En welk netwerk wordt gebruikt voor de uitwisseling van de e-facturen?
